Тываның Виктор Көк-оол аттыг театры бодунуң 91-ги театр сезонун ажыткаш, бир дугаар оюн-тоглаалыг үнүүшкүнүн ноябрьның 2-ден 6-га чедир Эрзин кожуундан эгеледивис. “Бистерге ынча көвей болгаш ындыг янзы-бүрү аажок солун шии-концерттер кажан-даа келбейн чораан” – деп, көрүкчүлер бедик үнелелин суур бүрүзүнге баарывыска чугаалап турдулар. “Чоннуң караа көскү” деп чүве бо-дур ийин. Ынчанмайн канчаар, бо удаада чурттакчы чоннуң шуптузун хаара тудуптар солун көргүзүглерни белеткеп алгаш, 2 автобустарлыг, бир чүък машиналыг, ниити-биле 38 кижи аалдап чедип чордувус.
Бир дугаарында, уруглар садтарының чаштарынга болгаш бичии класстарның школачыларга тааржыр театрның артизи Раволда Монгуштуң ойнап турары “Бичии ак сагыызын” деп, саваңдан көвүктер кылбышаан дыка солун куклаларлыг шиизи бичии чаштарга онза солун болган. Бичии чаштар ол шиини көргеш, дыка солун кылдыр ойнап-хөглеп, ырлап-шоорлап, танцылап-самнап турганын көргеш, кижиниң сагыжы дыка өөрүүр чорду. Бичии чаптанчыг чаштарны өөртүп, оларга аас-кежик хайырлаары дег буян кайда боор.
Раволда Монгуштуң эштери-биле ойнап бергени шиини суурлардан ада-иелер өске суурларже безин уругларын машиназынга ап алгаш кээп турганы дээрге, чаштарга кайы-хире солун болганын херечилеп турар.
Ийи дугаарында аныяктарга болгаш улуг улуска каткы-хөглүг, ыры-шоорлуг, баштак көргүзүглерлиг “Дүрген! Дүрген! Дүрзү-шоу” деп концертти ойнап чордувус. Ол концертти база Эрзин чону дыка эки хүлээп, улус-чон хөйү-биле чыглып келгеш, каткы-хөглүг көрүп алганын диңмиттиг адыш часкаашкыннары-биле артистерни шаңнап турдулар. Мекпер-оолдарның өг-бүлезиниң чуртталгазын көрүкчүлер боттарының чуртталгазы-биле дыка дөмейин танып көргеш, дыка амырап каттыржып турдулар.
Үш дугаарында, тыва театр уран-чүүлүнүң эге таваан салгаш, ам бо хүннерге чедир 91 чылдарның дургузунда чоннуң эң-не ынак шиизи болуп чорууру, Виктор Шогжапович Көк-оолдуң бижип кааны, өлүм чок “Хайыраан ботту” улуг сонуургал-биле көргеннер. “Хайыраан ботту” чеже-даа көөр болза, улус-чоннуң ынакшылы кезээде хыралып читпес дээрзин тыва драматургияның эге дөзүн салган шиизи база катап бадыткап кагды. 1944 чылда салдынган шиини катап диргизип тургускан режиссеру – Россияның алдарлыг, Тываның улустуң артизи Анзат Шожал-Доржуевнаны Кууларны шии соонда хүндүткелдии-биле чалап, чонга тайылбырлап, чарлап чордувус.
Эрзин кожууннуң культура болгаш туризм талазы-биле Эргелелдиң даргазы Ольга Васильевна Куулар бистерни Мөренче чарлыр орукка уткуп алгаш, изиг сүттүг шайын, ак хадактарын сунуп уткуп алганы тыва театрның артистеринге өөрүнчүг болгаш чоргааранчыг болду. Тыва театрның артистери кожуунга аалдап чедип келгенинге өөрүп четтиргенин илереткеш, тыва чоннуң хүндүткелиниң эң-не бедик дээжизи - “изиг-хан”-биле уткуп-хүндүлээни бистерге кажанда-даа уттундурбас улуг суй-белек болду. Оон аңгыда тыва театрның ынча көвей ажылдакчыларынга таарымчалыг удуур-чыдар черлерни база бедик деңнелге белеткеп бергенинге Ольга Васильевнаның удуртканы культура ажылдакчыларынга улуу-биле өөрүп четтиргенивисти илередип тур бис.
Эрзин кожууннуң улуг-бичии чонунга бистерни суму бүрүзүнге изиг шайлыг, аъштыг-чемниг, эки сеткилдиг уткуп-хүлээп ап турганы дээш, канчаар-даа аажок өөрүп четтиргенивисти илередип тур бис. Школа, садик, чагырга дээш, оон-даа өске ажылчын коллективтер оочурлап алгаш чемгерип турганы дээрге бистерге дыка улуг хүндүткелди көргүскениниң демдээ деп хүлээп, өөрүп четтиргенивисти оюн-тоглаа соонда сцена кырындан илередип чордувус.
Четтирдивис улуу-биле, Эрзин кожуун! База катап ужурашкыже, байырлыг менди-чаагай!
Тыва театрның артистериниң, ажылдакчыларының болгаш көрүкчүлер-биле ажылдаар эргелелдиң өмүнээзинден өөрүп четтириишкин.
